top of page

Rok 2025: Podsumowanie zmian w prawie szkolnictwa wyższego i nauki


W nowym roku szykują się duże zmiany dla środowiska naukowego.
Między innymi już od 1 lipca będzie możliwe wydawanie dyplomów w formie elektronicznej. MNISW zapowiedziało spory pakiet przepisów antydyskryminacyjnych. Od dłuższego czasu mówi się również o zmianach w systemie stypendialnym i ewaluacji czy uproszczeniu wielu procedur. Będziemy śledzić dla Was procesy legislacyjne. Tymczasem przypomnijmy sobie dla utrwalenia, co znowelizowano w 2025 r.

Przełomowe zmiany w CMKP – od 1 stycznia 2025 r.


Rok zaczął się od olbrzymiej reformy CMKP. Celowo nie rozwinąłem w tytule tego skrótu, bo nowelizacja zmieniła… jego treść. Dotychczasowe „Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego” nazywa się odtąd „Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego”. W wyniku tej obszernej nowelizacji m.in. przeniesiono kształcenie podyplomowe pielęgniarek i położnych do CMKP oraz rozszerzono katalog podmiotów mogących przyznawać certyfikaty umiejętności zawodowych w zawodach medycznych. Dyrektor CMKP będzie wybierany na czteroletnią kadencję nie – jak dotąd – przez gremium nauczycieli akademickich, a przez zespół ministra zdrowia. Zmiany dotknęły nie tylko ustawę z 13 września 2018 r., która reguluje pracę Centrum. Dodano przy tym wiele nowych przepisów do p.s.w.i.n, a dużo jej

regulacji jest odtąd stosowane wprost do CMKP, tak aby funkcjonowało na zasadach analogicznych (choć z wyjątkami) do akademickich uczelni publicznych.


Zawieszenie kształcenia doktoranta


Od 19 marca obowiązuje przepis, który ma szczególne znaczenie dla obecnych oraz

przyszłych doktorantów, będących rodzicami. Na mocy nowelizacji w Kodeksie pracy

pojawiły się nowe uprawnienia dla zatrudnionych rodzicami (nowe brzmienie art. 177 kp i 184, 1864, art. 1868a pkt 1 oraz dodane przepisy art. 1802, 183§31). W ślad za tym poszło wiele zmian w ustawach szczegółowych.

I tak, w art. 204 ust. 3 p.s.w.i.n. dodano nowy rodzaj urlopu określony w K.p. (czyli

„uzupełniający urlop macierzyński”), który uprawnia doktoranta do zawieszenia kształcenia na czas trwania tego urlopu. Nadal w tej sprawie wymagany jest wniosek doktoranta, a do zawieszenia uprawniają ponadto urlop macierzyński, urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlop ojcowski oraz urlop rodzicielski.


Zmiany w rekrutacji cudzoziemców


W kwietniu 2025 r. zostały uchwalone dwie kluczowe ustawy, które wprowadzają istotne zmiany w systemie legalizacji pobytu cudzoziemców oraz zasadach ich rekrutacji na studia w Polsce. Są to:

- Ustawa z dnia 4 kwietnia 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu wyeliminowania

nieprawidłowości w systemie wizowym Rzeczypospolitej Polskiej,

- Ustawa z dnia 24 kwietnia 2025 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw.


Obie ustawy mają na celu uszczelnienie systemu wizowego, dostosowanie prawa krajowego do przepisów UE i orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz ograniczenie nadużyć w rekrutacji cudzoziemców.


Legitymacje studenckie w aplikacji mObywatel zamiast kart fizycznych


Od 1 lipca 2025 r. podstawowym dokumentem potwierdzającym status studenta stała się mobilna legitymacja dostępna w aplikacji mObywatel. Legitymacja w formie karty czipowej pozostała w obiegu jako wyjątek od reguły.


Zmiany w zasadach dokumentowania przebiegu studiów


Od 5 września obowiązują liczne, drobiazgowe zmiany w Rozporządzeniu MNISW z dnia 27 września 2018 r. w sprawie studiów. Zmiany objęły zasady archiwizacji teczki studenta, wprowadzenie mLegitymacji w mObywatelu, a także zmiany we wniosku o pozwolenie na utworzenie studiów oraz w dyplomowaniu, w tym wydawaniu odpisów i duplikatów dyplomów.


Zmiany zasad raportowania w systemie POL-on


Od jesieni 2025 r. obowiązują dwie zmiany w zakresie informacji zgłaszanych w systemie POL-on. Od 9 września już nie wszystkie inwestycje, a tylko te przekraczające 100 tys. zł., muszą być rejestrowane w systemie POL-on.

Natomiast od 17 października doprecyzowano zakres danych dotyczących opłat za

kształcenie określony w § 5 ust. 2 pkt 18. Rozporządzenia Ministra Nauki z dnia 12 września 2024 r. w sprawie danych przetwarzanych w Zintegrowanym Systemie Informacji o Szkolnictwie Wyższym i Nauce POL-on. Zamiast zgłaszania „wysokości w bieżącym roku akademickim opłaty (wyrażonej w złotych)” wprowadzono obowiązek zgłaszania: „określoną w dokumentach wewnętrznych uczelni, wyrażoną w złotych, wysokość opłat dla cyklu kształcenia, który rozpoczął się w bieżącym roku akademickim, w podziale na poszczególne lata studiów”.

Więcej na ten temat przeczytasz na stronie Optimy:


Zmiany w kształceniu lekarzy i dentystów


W nowy rok akademicki uczelnie weszły również ze zmianami w zakresie standardów

kształcenia na kierunku lekarskim, lekarsko-dentystycznym i położnictwie, które dotyczą m.in. określenia liczebności grup czy zmian wymiaru zajęć realizowanych w symulowanych warunkach klinicznych.

Komentarze


bottom of page